NHỮNG MÀU HOA YÊU THƯƠNG

                                       Thơ: Đoàn Đức Thắng

Hoa nào đẹp mãi thuở ái ân

Là Hoa Hồng thắm ngát hương lòng

Bao nhiêu nỗi niềm trong tim ấy

Như ánh trăng rằm đẹp long lanh.

Nhớ mãi ngày xưa buổi ban đầu

Cuộc tình chớm nở những đêm thâu

Phong Lan đợi chờ thời chinh chiến

Tin một ngày về đẹp tình nhau.

Loài Hoa Sen thơm ngát hồ ao

Sắc hồng pha trắng nét thanh cao

Tấm lòng từ bi màu nhân ái

Mặc chốn bùn dơ vẫn nhiệm mầu.

Sống trên đời Duyên khởi vì đâu

Chốn u mê bỏ tự lúc nào

Lòng thấy nhẹ một đời kham nhẫn

Đôi chân trần phiền não chẳng sao.

Ôi màu son, những ngày tháng Bảy…

Nhớ núi rừng trên dãy Trường Sơn

Màu Hoa Đỏ một thời trai trẻ

Đời nguy nan mà lòng chẳng sờn.

Mẹ già khóc ngồi chờ con mãi …

Hoa Chuối Rừng ôm trọn nỗi đau

Cờ tổ quốc xin choàng lên áo

Sống vì đời đến cả mai sau !

Bao nhiêu khổ ải bấy nhiêu sầu

Tấm lòng ‘Nhân Ái’ nở đêm thâu

Bàn tay tìm nhau trao ân nghĩa

Thơm ngát làn Hương một nhịp cầu.

Mang niềm vui đến những mái đầu

Tóc xanh đời bạc vạn niềm đau

Nụ cười nước mắt thay lời nói

Tình thương vạn lối nối đời nhau.

Công cha – nghĩa mẹ thuở ban đầu

Tình cao hơn núi, tựa biển sâu

Ngày dài tháng rộng nuôi con lớn

Vất vả một đời ai biết đâu.

Ngày con ra đi khi khôn lớn

Nỗi buồn khôn tả cảnh sinh ly

Mẹ ở quê nhà con nhớ mãi

Chữ Hiếu trong lòng luôn khắc ghi ./.

Lời bình: BÁ NHA

TRIẾT LÝ NHÂN SINH TỪ “NHỮNG MÀU HOA YÊU THƯƠNG” CỦA ĐOÀN ĐỨC THẮNG

Lời bình bài thơ “Những màu hoa yêu thương” của Đoàn Đức Thắng

Có những loài hoa đẹp bởi sắc hương, nhưng cũng có những loài hoa trở nên đáng nhớ bởi những điều chúng gợi nhắc trong lòng người. Hoa hồng đánh thức ký ức tình yêu; hoa sen gợi sự thanh khiết; hoa đỏ đưa ta về những năm tháng chiến tranh; hoa chuối rừng mang theo nỗi đau chia ly. Trong “Những màu hoa yêu thương” nhà thơ Đoàn Đức Thắng mượn sắc hoa gửi gắm những cung bậc tình cảm, từ tình yêu đôi lứa đến tình người và đạo hiếu.

Mở đầu bài thơ là hoa hồng – biểu tượng của tình yêu:

“Hoa nào đẹp mãi thuở ái ân

Là Hoa Hồng thắm ngát hương lòng”

Chữ “đẹp mãi” gửi gắm ước muốn gìn giữ những rung động chân thành. Hình ảnh “ánh trăng rằm” gợi vẻ viên mãn, trong trẻo của tình yêu thuở ban đầu. Hoa hồng vì thế không chỉ mang sắc hương mà còn lưu giữ những kỷ niệm vẫn nguyên vẹn trong miền thương nhớ.

Nếu hoa hồng gợi tình yêu nồng nàn thì phong lan tượng trưng cho sự thủy chung, đợi chờ:

“Phong Lan đợi chờ thời chinh chiến

Tin một ngày về đẹp tình nhau.”

Đặt tình yêu trong hoàn cảnh chiến tranh, tác giả gợi những tháng ngày xa cách cùng bao bất trắc, hiểm nguy. “Một ngày về” chứa đựng nỗi mong ngóng và khát vọng đoàn tụ. Chờ đợi không chỉ là nỗi buồn xa cách mà còn là biểu hiện của lòng thủy chung, của niềm tin giúp con người vượt qua thử thách thời gian.

Đến với hoa sen, mạch thơ chuyển sang suy ngẫm về đạo hạnh:

“Tấm lòng từ bi màu nhân ái

Mặc chốn bùn dơ vẫn nhiệm mầu.”

Gần gũi trong văn hóa Việt Nam, sen gợi phẩm chất thanh cao, trong sạch. Hình ảnh hoa vươn lên từ bùn đất được tác giả liên hệ với lòng từ bi, nhân ái, nhấn mạnh khả năng gìn giữ điều thiện giữa cuộc đời nhiều biến động.

Qua những khái niệm “duyên khởi”,“kham nhẫn” và “phiền não”, tác giả hướng người đọc đến việc nhìn nhận những mối liên hệ trong cuộc sống, học cách buông bỏ điều khiến lòng nặng trĩu. Biết nhẫn nại không có nghĩa là cam chịu; buông bỏ cũng không phải trốn tránh trách nhiệm, mà là giữ tâm bình tĩnh để sống bao dung, sáng suốt hơn. Hoa sen vì thế trở thành lời nhắc về lối sống hướng thiện.

Từ vẻ thanh khiết của sen, bài thơ chuyển sang sắc hoa đỏ gắn với Trường Sơn và tháng Bảy:

“Màu Hoa Đỏ một thời trai trẻ

Đời nguy nan mà lòng chẳng sờn.”

Hai câu thơ gợi lại một thời tuổi trẻ sống giữa hiểm nguy nhưng không lùi bước. “Màu Hoa Đỏ” mang theo ký ức về sự hy sinh, lòng quả cảm và lý tưởng của một thế hệ. “Lòng chẳng sờn” khắc họa vẻ đẹp tinh thần của những con người đặt nghĩa lớn lên trên gian nan riêng mình.

Nhắc đến chiến tranh, thơ khơi dậy lòng biết ơn những người đã ngã xuống. Nhớ về quá khứ cũng là để hiểu giá trị của cuộc sống bình yên, biết trân trọng hiện tại và sống xứng đáng với những người đã hiến dâng tuổi xuân cho Tổ quốc.

Nếu hoa đỏ gợi ký ức khói lửa, hoa chuối rừng lại đưa người đọc đến với nỗi đau của những người mẹ:

“Mẹ già khóc ngồi chờ con mãi …

Hoa Chuối Rừng ôm trọn nỗi đau.”

Hình ảnh mẹ già ngồi khóc chờ con giản dị mà ám ảnh. Nỗi đau được gửi vào hình tượng hoa chuối rừng, như thể thiên nhiên cũng chia sẻ mất mát với con người. Từ nỗi đau riêng, bài thơ gợi nhắc bao gia đình có người thân hy sinh vì đất nước.

Câu thơ “Cờ tổ quốc xin choàng lên áo” tạo nên sự giao thoa giữa tình mẫu tử và nghĩa lớn non sông. Lá cờ Tổ quốc gợi niềm tự hào, đồng thời khiến nỗi đau mất mát thêm sâu sắc. Tri ân người đã ngã xuống cũng là trân trọng những người mẹ, người thân âm thầm chịu đựng nỗi đau suốt cuộc đời.

Sau những sắc hoa gắn với tình yêu và chiến tranh, hình tượng hoa nhân ái mở ra không gian ấm áp của tình người:

“Bàn tay tìm nhau trao ân nghĩa

Thơm ngát làn Hương một nhịp cầu.”

“Bàn tay tìm nhau” diễn tả sự chủ động đến với nhau bằng tình thương và trách nhiệm; “nhịp cầu” tượng trưng cho sự cảm thông, sẻ chia. Hình ảnh “Nụ cười nước mắt thay lời nói” gợi những tình cảm chân thành không cần diễn đạt bằng lời. Đôi khi, một cử chỉ sẻ chia cũng đủ làm ấm lòng người đang gặp khó khăn.

Qua đó, bài thơ gợi một quan niệm sống giản dị: giá trị con người không chỉ nằm ở những gì đạt được mà còn ở cách đối đãi với người khác. Lòng nhân ái chỉ thực sự có ý nghĩa khi được thể hiện bằng hành động cụ thể, từ lời hỏi han đến sự giúp đỡ những phận đời kém may mắn.

Mạch thơ cuối cùng trở về với công cha, nghĩa mẹ và chữ hiếu:

“Tình cao hơn núi, tựa biển sâu

Ngày dài tháng rộng nuôi con lớn

Vất vả một đời ai biết đâu.”

Núi cao, biển sâu gợi tình cha mẹ bao la; câu thơ cuối lại trở về với những nhọc nhằn âm thầm, ít khi được gọi tên. Cha mẹ dành cả đời vun đắp cho con, nhưng những hy sinh ấy đôi khi chỉ được nhận ra đầy đủ khi con đã trưởng thành, khi thời gian chẳng còn chờ đợi.

Nỗi niềm ấy tiếp tục ngân lên:

“Mẹ ở quê nhà con nhớ mãi

Chữ Hiếu trong lòng luôn khắc ghi.”

Nỗi nhớ mẹ nơi quê nhà gợi khoảng cách giữa người đi và người ở lại, giữa hành trình trưởng thành của con với bóng dáng cha mẹ ngày một già đi. Chữ hiếu không chỉ là lời ghi nhớ mà còn phải thể hiện bằng sự quan tâm, chăm sóc đấng sinh thành khi còn có thể. Yêu thương nếu không kịp trao gửi đôi khi sẽ trở thành niềm tiếc nuối.

Về nghệ thuật, “Những màu hoa yêu thương” được kết nối bằng hệ thống hình tượng gần gũi, giàu tính biểu tượng. Mỗi loài hoa mở ra một trường liên tưởng riêng, cùng hướng về vẻ đẹp của tình cảm con người. Mạch thơ đi từ tình yêu đôi lứa đến chiêm nghiệm đạo hạnh, từ ký ức chiến tranh đến lòng nhân ái và đạo hiếu. Ngôn ngữ mộc mạc, những hình ảnh hoa sen giữa bùn, hoa chuối rừng ôm nỗi đau, bàn tay trao ân nghĩa giúp thông điệp tác phẩm trở nên gần gũi.

Dẫu một vài hình tượng còn quen thuộc trong thơ ca, tác phẩm vẫn có sức gợi bởi sự chân thành và khát vọng hướng con người đến những điều tốt đẹp. Đằng sau mỗi sắc hoa là một bài học về tình yêu, lòng thủy chung, sự hy sinh, lòng nhân ái và đạo hiếu. Giữa bao đổi thay, điều đáng gìn giữ nhất vẫn là trái tim biết yêu thương và tấm lòng không quên nguồn cội.

Hoa có thể tàn theo mùa, nhưng tình nghĩa chân thành vẫn nở mãi trong lòng người. Sắc hoa đẹp nhất chính là sắc hoa được kết nên từ lòng biết ơn, sự sẻ chia và tình yêu thương mà con người dành cho nhau./.

BÁ NHA