
DUYỆT BINH 80 NĂM QUỐC KHÁNH
Thơ: Nguyễn Đại Hải
Rầm rập đều bước quân đi
Vững vàng dưới bóng Quân kỳ vinh quang
Đi dưới cờ đỏ sao vàng
Các quân, binh chủng hiên ngang dưới cờ
Lực lượng gìn giữ cơ đồ
Non sông, gấm vóc bây giờ , mai sau
Quân thiện chiến, nước mạnh giàu
Sao vàng năm cánh dẫn đầu đoàn quân
Vinh quang Quân đội nhân dân
Xe tăng, tên lửa, hải quân anh hùng
Giữa trong đội ngũ điệp trùng
Rầm rập đều bước, trùng trùng quân đi
Lời thề dưới bóng Quân kỳ
Cả triệu người lính khắc ghi trong lòng
Quân với dân một ước mong
Giữ gìn Tổ quốc, non sông vẹn toàn
Toàn dân ca khúc khải hoàn
Quốc Khánh cả nước ngập tràn cờ hoa
Trang nghiêm cùng cất lời ca
Trầm hùng lời : Tiến quân ca vang trời
Yêu lắm dân tộc tôi ơi
Việt nam đoàn kết cuộc đời sáng tươi
Bao khuôn mặt bao nụ cười
Lưỡi lê đầu súng, sáng ngời quân đi.
Sài Gòn, 24.8.2025
Lời bình: BÁ NHA
BƯỚC QUÂN ĐI VÀ NIỀM TỰ HÀO NON SÔNG
(Lời bình bài thơ “Duyệt binh 80 năm Quốc khánh” của Nguyễn Đại Hải)
Có những âm thanh đánh thức niềm tự hào trong trái tim hàng triệu người Việt Nam: tiếng bước chân quân hành rầm rập, tiếng nhạc lễ trang nghiêm và giai điệu hào hùng của Quốc ca giữa sắc đỏ cờ Tổ quốc. Trong khoảnh khắc ấy, quá khứ và hiện tại như gặp nhau, để mỗi người thêm thấm thía giá trị của hòa bình, độc lập và chủ quyền dân tộc. Bài thơ “Duyệt binh 80 năm Quốc khánh” của nhà thơ Nguyễn Đại Hải tái hiện khí thế đoàn quân trong ngày hội lớn, đồng thời gửi gắm tình yêu đất nước chân thành của một người cựu chiến binh.
Tác giả đã tạo nên âm hưởng mạnh mẽ của Đại lễ, bằng hai câu thơ mở đầu:
“Rầm rập đều bước quân đi
Vững vàng dưới bóng Quân kỳ vinh quang”
Hai chữ “rầm rập” gợi tiếng giày quân hành đồng loạt, tạo cảm giác về một đội ngũ đông đảo, thống nhất và đầy khí thế. Nhịp thơ ngắn, khỏe, gần với nhịp bước diễu hành, khắc họa đoàn quân trong tư thế đĩnh đạc, tự tin.
Quân kỳ không chỉ là biểu tượng quân đội mà còn tượng trưng cho danh dự, truyền thống và trách nhiệm với Tổ quốc. Hình ảnh ấy trở thành điểm tựa tư tưởng cho bài thơ: ngợi ca sức mạnh quân đội, tôn vinh những con người mang trọng trách bảo vệ thành quả cách mạng, giữ gìn non sông.
Mạch thơ tiếp tục mở rộng trong sắc đỏ thiêng liêng của quốc kỳ:
“Đi dưới cờ đỏ sao vàng
Các quân, binh chủng hiên ngang dưới cờ”
Điệp ngữ “dưới cờ” nhấn mạnh sự thống nhất của các lực lượng trong một ý chí chung. Mỗi quân, binh chủng có nhiệm vụ riêng, nhưng tất cả đều hướng về mục tiêu bảo vệ đất nước và cuộc sống bình yên của nhân dân. Hình ảnh đoàn quân vì thế không chỉ biểu hiện sức mạnh, kỷ luật mà còn tượng trưng cho tinh thần đồng lòng, gắn kết.
Câu thơ “Lực lượng gìn giữ cơ đồ” gợi nhắc trách nhiệm thiêng liêng của người lính. “Cơ đồ” là thành quả được vun đắp qua bao thế hệ bằng trí tuệ, mồ hôi và máu xương. Giữ gìn cơ đồ cũng là sự tiếp nối trách nhiệm giữa quá khứ, hiện tại và tương lai, như câu thơ “Non sông, gấm vóc bây giờ, mai sau”.
Là một cựu chiến binh, nhà thơ Nguyễn Đại Hải có thể tìm thấy trong cuộc duyệt binh những rung động sâu kín của đời lính. Hình ảnh đội ngũ chỉnh tề, lá cờ tung bay và lời thề danh dự gợi nhớ năm tháng quân ngũ, tình đồng đội cùng trách nhiệm với quê hương. Niềm tự hào trong thơ vì thế mang dấu ấn của sự gắn bó với màu áo lính.
Khi nhắc đến “Xe tăng, tên lửa, hải quân anh hùng”, tác giả khắc họa sức mạnh nền quốc phòng. Nhưng sức mạnh quân đội không chỉ nằm ở khí tài hiện đại mà còn ở bản lĩnh, kỷ luật và ý chí của những con người sẵn sàng nhận nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc.
Âm hưởng hào hùng được đẩy cao qua những câu thơ:
“Giữa trong đội ngũ điệp trùng
Rầm rập đều bước, trùng trùng quân đi”
Các từ ngữ “điệp trùng”, “trùng trùng” gợi hình ảnh đội ngũ đông đảo, nối tiếp không ngừng. Phép lặp kết hợp nhịp thơ khỏe khoắn làm nổi bật khí thế đoàn quân và niềm tự hào của người quan sát.
Từ hình ảnh đội ngũ, tác giả chuyển sang chiều sâu tinh thần người lính:
“Lời thề dưới bóng Quân kỳ
Cả triệu người lính khắc ghi trong lòng”
“Lời thề” kết nối danh dự cá nhân với trách nhiệm trước Tổ quốc. Đó không chỉ là lời nói trong nghi lễ mà còn phải được chứng minh bằng hành động, sự tận tụy và tinh thần sẵn sàng đối mặt với hiểm nguy. Giữ trọn lời thề cũng là giữ gìn phẩm chất, kỷ luật và niềm tin của nhân dân.
Đáng quý hơn, tình yêu đất nước trong bài thơ còn hướng đến mối quan hệ gắn bó giữa quân và dân:
“Quân với dân một ước mong
Giữ gìn Tổ quốc, non sông vẹn toàn”
Hai câu thơ mộc mạc nhưng chạm đến nền tảng sức mạnh dân tộc. Quân đội từ nhân dân mà ra, vì nhân dân mà chiến đấu, được nhân dân tin yêu, đùm bọc. Bảo vệ Tổ quốc cũng chính là bảo vệ mái nhà, ruộng đồng và những ước mơ bình dị của mỗi người dân. Trong thời bình, tình quân dân tiếp tục được vun đắp qua những hoạt động cứu hộ, cứu nạn, phòng chống thiên tai và phục vụ cộng đồng. Bởi vậy, sức mạnh quốc phòng chỉ thật sự bền vững khi đặt trên nền tảng lòng dân.
Không khí ngày hội hiện lên tươi sáng qua hình ảnh “Quốc khánh cả nước ngập tràn cờ hoa”. Đặc biệt, câu thơ “Trầm hùng lời: Tiến quân ca vang trời” đưa cảm xúc lên cao. Giai điệu thiêng liêng ấy gắn với hành trình giành độc lập, xây dựng và bảo vệ đất nước, nhắc mỗi người rằng hòa bình hôm nay là thành quả của biết bao hy sinh, cống hiến.
Khép lại bài thơ là lời bộc bạch chân thành:
“Yêu lắm dân tộc tôi ơi!
Việt Nam đoàn kết cuộc đời sáng tươi
Bao khuôn mặt bao nụ cười
Lưỡi lê đầu súng, sáng ngời quân đi.”
Lời gọi “Yêu lắm dân tộc tôi ơi” như tiếng lòng bật ra trong khoảnh khắc xúc động. Tình yêu ấy hiện diện trong sự đoàn kết, những gương mặt và nụ cười của con người Việt Nam. Hình ảnh “Lưỡi lê đầu súng” gợi nhắc những năm tháng chiến đấu gian lao; đặt bên “bao khuôn mặt bao nụ cười”, hình ảnh ấy gửi gắm ý nghĩa sâu xa: sức mạnh quân sự là để bảo vệ cuộc sống, gìn giữ bình yên và mở đường cho tương lai tươi sáng.
Về nghệ thuật, bài thơ sử dụng thể thơ tự do, câu ngắn, nhịp khỏe, nhiều từ ngữ gợi âm thanh và chuyển động. Những hình ảnh quân kỳ, cờ đỏ sao vàng, lời thề và Quốc ca tạo nên sắc thái sử thi phù hợp với cảm hứng ngợi ca ngày hội lớn. Ngôn ngữ trực tiếp, gần gũi, thể hiện sự chân thành của người viết. Dẫu một số câu còn thiên về kể, đôi chỗ lặp ý, tác phẩm vẫn truyền cảm nhờ niềm tự hào và tình yêu Tổ quốc được bộc lộ giản dị.
“Duyệt binh 80 năm Quốc khánh” là khúc hát ngợi ca Quân đội nhân dân Việt Nam, đồng thời là lời tri ân của người cựu chiến binh đối với những giá trị mình trân quý. Tiếng bước chân duyệt binh rồi sẽ lùi xa, nhưng ý nghĩa của độc lập, tự do và hòa bình vẫn hiện hữu trong từng ngày sống. Yêu Tổ quốc không chỉ là xúc động trước ngày hội lớn, mà còn là biết trân trọng hy sinh của các thế hệ đi trước, sống có trách nhiệm với hiện tại và cùng nhau gìn giữ một Việt Nam bình yên, vững vàng, tươi sáng./.
BÁ NHA
